Veel fabrikanten hebben moeite om vacatures gevuld te krijgen – vooral technische profielen - en dat vormt een belemmering voor de productiviteit en groei van ondernemingen. Daarnaast hebben werkgevers in de productiesector te maken met hoge kosten door letsel op de werkplek. Tijd om te kijken naar automatisering.

Heel wat fabrikanten hebben nog altijd de grootste moeite om openstaande vacatures gevuld te krijgen - vooral wat technische profielen betreft - en dat vormt vaak een belemmering voor de productiviteit en de groei van de onderneming. Het lijkt er trouwens niet op dat deze situatie snel zal verbeteren. Volgenseen studie die de Belgische technologiefederatie Agoria enkele jaren geleden liet uitvoerendreigen tegen 2030 maar liefst 584.000 vacatures niet ingevuld te geraken, waarvan een groot deel in de productiesector. In Nederland is de situatie niet veel beter, en het valt nog te bezien of de coronacrisis een grote impact zal hebben op deze evolutie of niet.
Daar komt nog bij dat werkgevers in de productiesector te maken hebben met torenhoge kosten door letsel op de werkplek. In2019liep circa 3,5 procent van dergelijke werknemers in Nederland een letsel op als gevolg van het werk. Het gaat bij deze cijfers om één of meer ongevallen in de productiesector in een jaar tijd die leiden tot verzuim. Van alle getroffen werknemers in 2019 heeft meer dan de helft van de werknemers een of meer dagen niet kunnen werken door het ongeval.
Het zijn cijfers die – tegen de achtergrond van personeelstekorten en dus een tekort aan vakmensen – maar tot één conclusie kunnen leiden: ongelukken op het werk eisen een zware tol van fabrikanten, zowel financieel als operationeel.
Automatisering: de veilige oplossing
Een bewezen oplossing om het tekort aan productiekrachten op te vangen en medewerkers te verlossen van vies, gevaarlijk en saai werk is automatisering, ook met robots en cobots.
Voor onderdelenfabrikantHeemskerk Fijnmechanica BVwas het een logische stap om vervelende en monotone taken te automatiseren, zoals bijvoorbeeld het bedienen van CNC-machines of het reinigen van onderdelen. Cobots bleken ideaal geschikt voor de steeds wisselende producten en de kleine series. Dankzij de intuïtieve gebruikersinterface kan elke medewerker, zelfs zonder veel voorkennis, de cobots eenvoudig, veilig en snel programmeren.

Collaboratieve robots of cobots werken veilig samen met mensen. Hun manier van werken lijkt trouwens sterk op die van mensen; ze werken in een vergelijkbaar tempo en tillen ladingen op eenzelfde manier. Industriële robots daarentegen – die zwaarder zijn, groter en sneller bewegen – vormen een gevaar voor onbeschermde medewerkers en vereisen veiligheidsmaatregelen zoals een kooi. Cobots kunnen op veel meer toepassingen veilig worden ingezet, iets wat met een traditionele robot of productieapparatuur niet kan.
Etalex, een Canadese producent van reksystemen, had in de buurt van de buigbank geen ruimte voor veiligheidskooien en zocht naar een flexibele, gebruiksvriendelijke robot die op een drukke werkvloer veilig stukken uit de buigbank kon oppikken en opstapelen. De UR10-robot klaart de klus. Machinebediener Richard Clive benadrukt dat de UR10 de werkplek ‘100 procent veiliger’ heeft gemaakt. “Voorheen moest je met je handen dicht in de buurt van de buigbank komen. Een ongeluk is dan zo gebeurd. Maar met de cobots van Universal Robots is de kans dat iemand gewond raakt nihil.”

72 procent minder ongelukken
Heel anders dan bij robots, die alleen door een specialist kunnen worden geprogrammeerd, kunnen cobots dankzij de mens-machine-interfaces door iedereen worden geprogrammeerd die ook met een smartphone overweg kan. Een opleiding in programmeren of robotica is niet nodig, zodat iedereen al snel met de cobot kan werken. De cobot kan ook voor verschillende taken worden ingezet, wat veel tijd, moeite en kosten scheelt.

Het veilige ontwerp van de cobot maakt dat deze nieuwe automatiseringstechnologie de meest voorkomende ongelukken in productieomgevingen met maar liefst 72 procent kan verminderen. Bovendien zijn cobots nooit moe of ziek. Ze doen zonder klagen alles wat je aan ze vraagt – alle veiligheidscontroles bijvoorbeeld – en hebben geen enkel probleem met repetitieve en potentieel gevaarlijke taken zoals machinebediening, laswerkzaamheden en assemblage. De combinatie van hogere productiviteit, betere kwaliteit en een veiliger werkplek maken cobots tot een belangrijke component in de oplossing voor het personeelstekort in de productie.